काठमाडौं । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले अमेरिकामा आधिकारिक भिसा लिएर बसिरहेका पाँच करोड ५० लाख विदेशीहरूका लागि खतराको घण्टी बजाएका छन् ।
अमेरिकी विदेश मन्त्रालयले पाँच करोड ५० लाख भिसावाहकहरूको रेकर्डको समीक्षा भइरहेको बिहीबार (२१ अगस्ट)मा बताएको एसोसिएटेड प्रेसले जनाएको छ ।
समाचारमा जनाइएअनुसार अब भिसावाहक व्यक्तिहरूले आप्रवासन नियमहरू (अध्यागमन नियमहरू)को उल्लंघन गरेका छन् कि छैनन् भनेर जाँच गरिने छ । उल्लंघन गरेको केही भेटिएमा सम्भवतः उनीहरूको भिसा रद्द गरिनेछ । साथै, उनीहरूलाई उनीहरूको मूल देशमा फिर्ता पठाइने बताइएको छ ।
यस सम्बन्धमा समाचार एजेन्सी एसोसिएटेड प्रेसले गरेको प्रश्नको लिखित जवाफमा अमेरिकी विदेश मन्त्रालयले सबै अमेरिकी भिसावाहकहरूको निरन्तर जाँच भइरहेको जनाएको छ ।
उनीहरू भिसाका लागि अयोग्य छन् कि छैनन् भनेर हेरिने बताइएको छ । यदि यस्तो जानकारी भेटिएमा उनीहरूको भिसा रद्द गरिनेछ । यदि भिसावाहक विदेशी व्यक्ति अमेरिकामा भएमा उनीहरूलाई उनीहरूको देशमै निर्वासित गरिने बताइएको छ ।
विदेश मन्त्रालयले उनीहरू अयोग्यताका संकेतहरू खोजिरहेका बताएका छन् । यसमा भिसाको अवधिभन्दा बढी समय अमेरिकामा बस्नु, आपराधिक गतिविधिमा संलग्न हुनु, सार्वजनिक सुरक्षाका लागि खतरा हुनु, कुनै पनि प्रकारको आतंकवादी गतिविधिमा संलग्न हुनु वा आतंकवादी संगठनलाई सहयोग गर्नु जस्ता कुराहरू समावेश छन् ।
मन्त्रालयले भनेको छ, “हामी हाम्रो जाँचको हिस्साको रूपमा सबै उपलब्ध सूचनाहरूको समीक्षा गर्छौं । यसमा प्रहरी वा आप्रवासन रेकर्ड वा भिसा जारी भएपछि सम्भावित अयोग्यताको संकेत दिने कुनै पनि अन्य जानकारी समावेश छ ।”
राष्ट्रपति ट्रम्पको प्रशासनले अमेरिकामा अवैध रूपमा बसिरहेका आप्रवासीहरूका अतिरिक्त विद्यार्थी र आगन्तुक भिसामा रहेकाहरूलाई समेत निष्कासन गर्ने नीतिमा जोड दिएको छ ।
विदेश मन्त्रालयको नयाँ निर्देशिकाले निरन्तरको जाँच प्रक्रिया व्यापक बनाइएको संकेत गर्छ । यसले अमेरिकामा बस्ने अनुमतिप्राप्त व्यक्तिहरूको भिसा पनि जुनसुकै बेला रद्द हुन सक्छ । अधिकारीहरूले यो प्रक्रिया निकै समय–लाग्ने भएको स्वीकार गरेका छन् ।
गृह सुरक्षा मन्त्रालयका अनुसार, गत वर्ष अमेरिकामा एक करोड २८ लाख ग्रीन कार्डवाहक र ३६ लाख अस्थायी भिसावाहक थिए ।
माइग्रेसन पोलिसी इन्स्टिच्युटकी जुलिया गेलाटले पाँच करोड ५० लाखको आँकडाले अमेरिकाबाहिर रहेका र बहु–प्रवेश भिसा भएका व्यक्तिहरू पनि यस समीक्षामा परेको बताएकी छन् । उनले अमेरिका फर्कन नसक्ने व्यक्तिहरूमाथि स्रोत खर्च गर्नुको औचित्यमाथि प्रश्न उठाएकी छन् ।
विदेशी ट्रक चालकहरूको भिसामा प्रतिबन्ध
अमेरिकाले सबै विदेशी ट्रक चालकहरूका लागि भिसा जारी गर्न तत्काल रोक लगाएको छ ।
अमेरिकी विदेशमन्त्री मार्को रुबियोले बिहीबार यो घोषणा गरेका हुन् । रुबियोले सामाजिक सञ्जाल एक्समा लेखे, “हामी तत्कालदेखि लागुहुने गरी व्यावसायिक ट्रक चालकहरूका लागि वर्कर भिसा जारी गर्नमा रोक लगाइरहेका छौँ ।”
वर्कर भिसा रोकको पछाडिको कारण भारतबाट अवैध रूपमा अमेरिका गएका हरजिन्दर सिंहको घटनालाई लिइएको छ । जसले आफ्नो एक गल्तीले ठूलो दुर्घटना निम्त्यायो र त्यसको कारण तीनजनाको ज्यान गएको थियो ।
अमेरिकी सडकहरूमा ठूला ट्याक्टर–ट्रेलर ट्रक चलाउने विदेशी चालकहरूको संख्या बढ्दै जाँदा अमेरिकीहरूको जीवन खतरामा परेको र उनीहरूको जीविकोपार्जनमा असर पुगेको भन्दै विदेशमन्त्री रुबियोले चिन्ता व्यक्त गरेका छन् ।
उनले सामाजिक सञ्जालमा लेखेका छन्, “हाम्रा सडकमा हरेक चालकले उच्चतम मापदण्ड पूरा गरेको सुनिश्चित गर्नु अमेरिकी ट्रक चालकहरूको जीविकोपार्जनको रक्षा गर्न र सुरक्षित, लचिलो आपूर्ति शृंखला कायम राख्नका लागि महत्त्वपूर्ण छ ।”
यता, काउन्सिल अन फरेन रिलेसन्सका वरिष्ठ फेलो एडवर्ड एल्डेनले भने विदेशी कामदारहरूले व्यावसायिक ट्रक चालकहरूको अभावलाई सम्बोधन गर्न सहयोग पुर्याएको बताएका छन् ।
ट्रम्प प्रशासनद्वारा सबै भिसावाहकहरूको समीक्षामा व्यापक विस्तार
ट्रम्प प्रशासनले भिसा आवेदकहरूमाथि क्रमशः थप प्रतिबन्ध र आवश्यकताहरू लगाउँदै आएको छ, जसमा व्यक्तिगत अन्तर्वार्ता अनिवार्य गरिएको छ । सरकारले सुरुमा प्यालेस्टाइन समर्थक वा इजरायल विरोधी गतिविधिमा संलग्न भएको ठानेका विद्यार्थीहरूलाई लक्षित गरेको थियो, तर अहिले सबै भिसावाहकहरूको समीक्षा प्रक्रियालाई उल्लेखनीय रूपमा विस्तार गरेको छ ।
अधिकारीहरूका अनुसार, यो समीक्षामा सबै भिसावाहकहरूको सामाजिक सञ्जाल खाताहरू, उनीहरूको देशको कानुन प्रवर्तन तथा अध्यागमनसम्बन्धी रेकर्डहरू, साथै अमेरिकामा रहँदा गरिएका कुनै पनि अमेरिकी कानुन उल्लंघनका जानकारीहरू समावेश हुनेछन् ।
यो समीक्षाका लागि विगत, वर्तमान र भविष्यका भिसा आवेदकहरूको तथ्यांक संकलन गर्न नयाँ उपकरणहरू प्रयोग गरिनेछ । यसमा यस वर्षको सुरुमा लागु गरिएका नयाँ नियमअनुसार सामाजिक सञ्जालको पूर्ण जाँच पनि समावेश छ ।
यी नयाँ नियमहरूले भिसा अन्तर्वार्तामा उपस्थित हुँदा मोबाइल फोन र अन्य विद्युतीय उपकरणहरूको गोपनीयता स्विच बन्द गर्नुपर्ने बाध्यता बनाएका छन् ।
विदेश मन्त्रालयका अनुसार, “ट्रम्प प्रशासनको अमेरिकी राष्ट्रिय सुरक्षा र सार्वजनिक सुरक्षाको संरक्षण गर्ने प्रतिबद्धताको हिस्साको रूपमा, शपथग्रहण दिवसदेखि गत वर्षको सोही अवधिको तुलनामा दुई गुणा बढी भिसा र लगभग चार गुणा बढी विद्यार्थी भिसा खारेज गरिएको छ ।”
अमेरिका प्रवेश गर्न चाहने विशेष गरी लामो समयसम्म अध्ययन वा काम गर्न चाहने अधिकांश विदेशीहरूलाई भिसा आवश्यक पर्छ । छोटो अवधिको पर्यटक वा व्यावसायिक भ्रमणका लागि भने करिब ४० देशका नागरिकहरूलाई अपवाद दिइएको छ, जसमा मुख्यतया युरोपेली र एसियाली देशहरू पर्छन् ।
यी देशका नागरिकहरूले ‘भिसा छुट कार्यक्रम’मार्फत भिसा आवेदन नगरी तीन महिनासम्म अमेरिकामा बस्न पाउँछन् । तर, विश्वको ठूला चीन, भारत, इन्डोनेसिया, रुस र अफ्रिकाका अधिकांश देशहरू यो कार्यक्रममा समावेश छैनन् । यसको अर्थ ती देशका नागरिकहरूले अमेरिका भ्रमण गर्नका लागि भिसा आवेदन दिनैपर्छ ।
ट्रम्प सरकारको कडा नीति, ६ महिनामा के–के भयो ?
गत जनवरीमा राष्ट्रपति ट्रम्पले पदभार सम्हालेदेखि उनको प्रशासनले अवैध रूपमा बसिरहेका आप्रवासीहरूलाई निर्वासित गर्नमा ध्यान केन्द्रित गरेको छ ।
यसमा विद्यार्थी र आदानप्रदान भिसावाहकहरूलाई पनि केन्द्रित गरिएको छ । अमेरिकी विदेश मन्त्रालयले ठूलो संख्यामा भिसावाहकहरूको जाँच गरिरहेको छ । यद्यपि, अधिकारीहरूले यो प्रक्रियामा धेरै समय लाग्ने स्वीकार गर्छन् ।
यसबाहेक, ट्रम्प प्रशासनले भिसा आवेदन दिनेहरूका लागि निरन्तर थप प्रतिबन्ध र आवश्यक सर्तहरू लगाएको छ । यसमा सबै भिसा चाहनेहरूलाई व्यक्तिगत अन्तर्वार्तामा सहभागी हुनुपर्ने व्यवस्था पनि समावेश छ ।
अलजजीराको रिपोर्टअनुसार ट्रम्प सरकारले उनीहरू केवल खतरनाक अपराधीहरूलाई लक्षित गर्ने सुरुमा भनेको थियो । तर दैनिक हजारौँ मानिसहरूलाई पक्राउ गरिएको छ ।
न्यूयोर्क टाइम्सले सरकारले सन् २०२५ मा चार लाख मानिसहरूलाई उनीहरूको देशमा फिर्ता पठाउने बाटोमा लागेको यो हप्ता अनुमान गरेको थियो ।
ट्रम्प सरकारले मानवीय आधारमा अमेरिकामा शरण लिने मानिसहरूमाथि पनि कडाइ गरिरहेको छ । मानवीय हिसाबले अस्थायी संरक्षित स्थिति (टेम्पोरेरी प्रोटेक्टेड स्टेटस)ले प्रतिकूल परिस्थितिको सामना गरिरहेका धेरै देशका हजारौँ मानिसहरूलाई अमेरिकामा बस्ने र काम गर्ने अधिकार दिएको छ ।
ट्रम्प सरकारले यी सुविधाहरूलाई हटाउने दिशामा काम गरिरहेको छ । विद्यार्थी भिसावाहकहरूलाई पनि यस्तै तरिकाले निसाना बनाइएको छ ।
विदेश मन्त्रालयले यो हप्ताको सुरुमा यो वर्ष ६ हजार विद्यार्थीको भिसा रद्द गरिएको बताएको थियो । ट्रम्प प्रशासनले विशेष रूपमा प्यालेस्टाइनको पक्षमा विरोध–प्रदर्शनमा सहभागी हुने विद्यार्थीहरूलाई निसाना बनाएको छ ।